Lập Trình Python Cơ Bản - Bài 10: Xử Lý Ngoại Lệ Và Đọc Ghi Tệp Tin

Trong các chương trình thực tế, việc lưu trữ dữ liệu bền vững và đảm bảo ứng dụng chạy liên tục khi gặp lỗi là hai kỹ năng vô cùng quan trọng. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách thao tác đọc ghi tệp tin (text, csv) và sử dụng cấu trúc try-except để xử lý ngoại lệ, ngăn chương trình bị ngắt đột ngột.

Python open() Function Explained: How to Open, Read, and Write Files
Ảnh minh họa 1: Python open() Function Explained: How to Open, Read, and Write Files | DigitalOcean

Khái niệm

Tệp tin (file) là tập hợp dữ liệu được lưu trữ cố định trên thiết bị lưu trữ như ổ cứng hoặc USB. Khác với dữ liệu lưu trên RAM sẽ mất đi khi chương trình kết thúc, tệp tin giúp lưu trữ dữ liệu vĩnh viễn giữa các lần chạy ứng dụng. Khi làm việc với tệp trong Python, chương trình tạo ra một file object đóng vai trò làm cầu nối để thực hiện các thao tác đọc hoặc ghi.

Ngoại lệ (exception) là các lỗi phát sinh trong quá trình chương trình đang chạy (runtime error), ví dụ như chia cho số 0, nhập sai kiểu dữ liệu, hoặc mở một tệp không tồn tại. Xử lý ngoại lệ (exception handling) giúp kiểm soát các lỗi này một cách chủ động thay vì để chương trình bị crash.

Cú pháp

A Python script uses the csv module to open and read a CSV file named 'university_records.csv', printing each row and closing the file afterwards, with example data showing student names, courses, years, and GPAs.
The flowchart illustrates the execution flow of Python's try, except, else, and finally blocks, starting from initiation, executing a try clause, checking for exceptions, handling exceptions if they occur, executing the finally clause, and then stopping.

Để mở tệp tin, Python sử dụng hàm open() với các chế độ (mode) làm việc cơ bản:

Nhận xét